Ook al is ‘in balans zijn’ een besluit, het is zoals ik aan het einde van mijn vorige post aangaf, nog steeds hard werken. En hard werken is moeilijk, want het liefst wil je het gewoon makkelijk hebben, dus hieronder een paar tips en suggesties die mij helpen door te gaan, als het even stil staat.

wat is echt belangrijk?

Besef je dat werken niet het enige is waar je voor leeft . Benoem die 3 dingen die voor jou het belangrijkst zijn, en bekijk dan hoeveel tijd je er werkelijk aan besteed heb deze week. In alle eerlijkheid!

je kan niet alles hebben

Alles maakt niet gelukkig . Zoek naar een manier die voor jou (en, indien toepasbaar, je familie) werkt. Dat kan betekenen dat je je leven op een andere manier inricht, je prioriteiten anders legt en/of tegen de stoom ingaat. Verminder je stress en besef dat het allemaal goed is, zolang het maar je eigen afweging is en je eigen keuzes zijn.

Doe het zelf!

Alleen jij kan balans voor jezelf creëren. Er is niemand die je aan het handje zal nemen: je zal het zelf moeten doen . Wat overigen niet gelijk is aan alleen doen.

“Life is like riding a bicycle. To keep your balance you must keep moving” - Albert Einstein

Begin 20ste eeuw was er iemand die voorspelde dat we in de jaren 80 nog maar 3 uur per dag zouden werken. In die tijd daalde het aantal uren dat we per dag werkte enorm en vooruitgang werd gedefinieerd door hoger inkomen en de tijd die je had te genieten van het leven. Maar halverwege de 20ste eeuw vielen we ten prooi aan reclame en dingen en gingen juist weer meer werken om te kunnen betalen voor dat wat we wilden hebben. En nu zijn veel mensen enorm gefocust zijn op werk dat leisure bijna als iets zondig gezien wordt. Identiteit is synoniem geworden aan werk. Vandaar ook al die mensen die opzoek zijn naar de balans tussen werk en leven: het aanbod van (zelfhulp) websites en boeken is enorm. Hoe meer je erover leest, hoe duidelijker wordt dat de keuze geheel bij jezelf ligt en dat, op het moment je bewust in het leven staat, de balans tussen werk en leven vanzelf ontstaat. In feite is het geen zoektocht, maar een besluit.

Ik heb besloten dat werk een onderdeel is van m’n leven. Ik haal uit m’n werk voldoening en energie wanneer ik met de juiste mensen werk en met de juiste activiteiten bezig ben. Met juiste mensen bedoel ik collega’s en anderen waarmee ik samenwerk die ook positief in hun werk staan, waarvan ik kan leren en waarmee ik samen iets opbouw. Met activiteiten bedoel ik die dingen doen die passen bij mij, mijn baan en het groter geheel. Dit betekent dat ik moet weten waar ik mee bezig ben en soms nee moet (kan) zeggen tegen projecten of mensen.

Ik heb besloten ruimte te creëren voor dat wat echt belangrijk is in m’n leven. Het is voor mij belangrijker veel contact te hebben met een paar goede vrienden dan om constant nieuwe mensen te leren kennen. Maar daarnaast is het voor mij wel belangrijk om open te staan voor nieuwe dingen en mensen en ik merk dat ik daardoor een paar keer per jaar nieuwe mensen leer kennen, die vaak vrienden worden. Daarom ga ik graag het bos in, loop ik over een rommelmarkt of ga ik een dagje naar Antwerpen, anything… En ik moet kunnen sporten, niet overdreven fanatiek, maar als ik beweeg krijg ik energie en lijkt het alsof negativiteit weg gezweet wordt.

Een besluit nemen is makkelijk, je eraan houden is enorm moeilijk. Daarom bekijk ik regelmatig hoe het ervoor staat: besteed ik niet te veel energie aan futiliteiten op werk (het antwoord is vaak ja: alleen al dat besef lost een hele hoop stress op!). Weet ik hoe het gaat met die ene vriendin die aan het verhuizen is? (Nee, ik ga het haar zo vragen). Heb ik genoeg energie? (Ja, absoluut) en ga ik vandaag nog sporten? (Het is mooi weer buiten: goed voor een wandeling)

En een besluit wat ik net genomen heb: bepaal elke dag wat het belangrijkst is die dag. Het helpt je te focusen en dat te doen wat echt belangrijk is, in plaats je te laten leiden door deadlines, afspraken of stress. Ik vraag me af hoe dat gaat op een gewone werkdag? Zoveel verplichtingen heb ik nou ook weer niet… Een mini experiment!

Hoe weet je nou dat jouw ideeen over succes daadwerkelijk die van jou zijn? Je kunt ervan uit gaan dat jouw ideeën gebaseerd zijn op een mix van ideeën van anderen: Ouders, familieleden, schoolvrienden, studievrienden, clubgenoten, sportvrienden, collega’s en ex-partner(s). Als je echt wilt weten of wat jij nastreeft echt jouw ideeën zijn zou je lijstjes kunnen maken van mensen die jou beïnvloed hebben en opschrijven wat hun mening is over succes.

Uit een kleine inventarisatie blijkt dat ik van mijn ouders heb meegekregen dat het heel goed is om veel bezig te zijn: waarom zou je lui zijn? Ik heb gemerkt dat altijd maar bezig zijn, de mogelijkheid tot zelfreflectie en even stilstaan bij wat er om je heen gebeurd kan belemmeren. Dit deel van succes, being busy, ben ik nog steeds aan het herdefiniëren.

Wat betreft levenshouding hebben mijn schoolvrienden waarschijnlijk de meeste invloed gehad: van hen heb ik mijn drang naar onafhankelijkheid meegenomen. Zonder onafhankelijkheid geen succes. Dit staat wel weer haaks op de keuze van mijn vakkenpakket: ik had enige aanleg voor betavakkken en heb mede doordat die ene vriend ook betavakken ging doen ook betavakken gedaan. Misschien dat, als die mening minder belangrijk was geweest, ik een ander vakkenpakket had gekozen, met alle gevolgen van dien…. Ik heb er nooit spijt van gehad, maar van die keuze weet ik zeker dat ik me heb laten beinvloeden door anderen. Aan de andere kant, sinds onafhankelijkheid toen al zo belangrijk is, weet ik niet zeker of ik toch niet een betapakket had gekozen!

Invloed op carriere

Tijdens mijn studie (ook beta overigens ;) ) heb ik een aantal hele goede vriendinnen leren kennen. Zij zijn juist lakser in hun houding naar carrière, ik ben in vergelijking met hen erg berekend en toekomstgericht. Hadden we elkaar naar grotere hoogtes kunnen opzwepen en elkaar kunnen helpen? Berust ik me nu in minder dan zou moeten, omdat ik me vergelijk met hen? En maakt dat überhaupt uit?

In mijn baan bij de grote multinational was succes: op een holistische manier naar het leven kijken, zowel voor de opdrachten als hoe men zich door het leven beweegt. In mijn huidige functie gaat het om bedrijvigheid en innovaties binnen 6 maanden en leeft het jaren 90 principe nog: hoe harder je werkt, hoe succesvoller je bent. Twee uitersten die alleen maar met elkaar te rijmen zijn door te accepteren dat ze beiden nodig zijn, maar niet altijd en zeker niet bij iedereen.

En tot slot heb ik gemerkt dat mijn partner erg sterk in het uitvoeren van ideeën naar iets tastbaars: zonder tastbaarheid geen resultaat. Resume Rescue is zeker door hem geïnspireerd: hij heeft al twee succesvolle ondernemingen. Ben benieuwd of dit voor mij net zo belangrijk zal zijn.

Definitie van succes verandert over tijd

Ideeën over succes staan voor mij dus niet vast. Ze groeien en veranderen met mij mee. Daarom is het zo belangrijk om te weten waar ik voor sta en wat belangrijk is. In het Grote zus handboek voor op de werkvloer (veel te Amerikaans maar geniaal boek) staat als tip dat je een klein opschrijfboekje meedraagt en elke keer als je denkt: ik zou wel eens…. of ik wou dat ik… of het zou toch mooi zijn als… dit opschrijft dat je dan na een half jaar weet wat het is wat je echt wilt doen of zijn. Je zou wel eens heel erg verrast kunnen zijn.

Alain de Botton [ hier Ted Talks en hier  de Volkskrant van 13 september en hier Soul Shelter ], observeert en schrijft. En wat hij zegt en schrijft bevalt me wel. In plaats van de gangbare kost “hoe wordt ik gelukkig en het “leven van je passie”, beschrijft hij hoe mensen carriere, status en hun roeping najagen en legt daarbij ook uit waarom dit de meeste van ons niet gelukkig maakt.

Zijn TED talk begint als volgt: for me they normally happen, these career crisis, often, actually on a Sunday evening, just as the sun is starting to set and the gap between the hopes for myself and the reality of my life start to diverge so painfully that I normally end up weeping in a pillow. Veel mensen hebben deze gedachten op zondag avond, volgens mij het enige moment van reflectie en rust in een week: de vorige week is voorbij, de komende week nog niet begonnen: zondag avond, het begin van een slaaploze nacht.

Verderop in de TED talk vertelt hij hoe wij synoniem zijn geworden aan onze carrière: als men hoort wat je doet op een feestje zijn ze of delighted je te ontmoeten of ze proberen zo snel mogelijk een excuus te verzinnen. Pijnlijk waar of niet? Carrière staat gelijk aan succes in een Meritocratic society: een society waarin je met talent, energie en vaardigheden de top zult bereiken. Dit impliceert echter ook een negatieve kant. Het impliceert dat degene die de top niet halen, dit ook hebben verdiend. Hij trekt daarbij de vergelijking tussen de middeleeuwen en nu: vroeger een unfortunate nu een loser. Het wordt al duidelijk in de bewoordingen.

Het woord loser hangt als een zwaard van Damocles boven ons hoofd. Vrouwen willen én kinderen én een cariere, bijvoorkeur in deeltijd. Mannen willen de kostwinner blijven én toch ook een vader zijn. Middelbare scholieren moeten een vakkenpakket kiezen nog voordat ze überhaupt alle vakken gehad hebben. Studenten moeten nominaal hun studie afmaken, stel je voor dat je even de tijd zou nemen om de toekomst te bepalen en de dertigers zitten in een dertigers dilemma. Wat een verademing om De Botton te horen zeggen dat je niet overal succesvol in kan zijn en dat je moet weten en accepteren dat je ook dingen zult missen. Dit vraagt inderdaad om moed en zelf inzicht. De  Botton vraagt niet om onze ideeën over succes op te geven maar om succes te definiëren naar onze eigen inzicht en maatstaven en niet naar die van anderen.

1. sporten: Geen gezeur meer over te weinig tijd of slechte knieën. Ik heb een sport gezocht die bij me past en die ik die ik kon doen naast de 2 uur die ik dagelijks in de auto zat. Ik besloot om vier keer per week ’s ochtends voor het ontbijt aan pilates te doen.
Twee ‘mantra’s’ die ik me constant voor ogen hield: niet met jezelf in discussie gaan over wel of niet sporten. Je sport. punt. En: heb je een keer ‘gefaald’, geef dan niet op, pak de routine op zodra het weer kan.
Het heeft geholpen: met uitzondering van in totaal enkele weken, sport ik nu nog steeds, ‘ s ochtends, en heb intussen m’n dvd collectie uitgebreid tot 8 stuks.

2. meer creativiteit: Ik werkte als creatieve consultant en merkte dat al m’n creatieve energie daarin ging zitten. Ik realiseerde me dat ik al jaren ervan droomde m’n eigen kleding te kunnen maken. Ik ging op zoek naar een naaicursus en vond er zowaar een naaiklasje praktisch om de hoek.

Twee regels die ik hierbij volgde om vol te houden: niemand leert iets in 1 dag. Vroeger op school had je 3 keer per week les in engels en pas na een paar jaar was je in staat redelijke conversaties te voeren. Je moet niet denken dat je in 1 maand opeens een rok kan maken. En: investeren investeren investeren, niet alleen tijd, maar ook energie en geld. Na een jaar oefenen wist ik zeker dat ik hier voorlopig nog mee door wilde gaan en kocht een hele goede naaimachine, een hele investering, maar wel eentje voor de rest van m’n leven.

3. vrijwilligerswerk: M’n werk bestond uit behoorlijke abstracte, elite-achtige creativiteit, hartstikke leuk en inspirerend, maar weinig toevoegend aan de ‘echte’ wereld. Al sinds ik begon met studeren, was ik degene die buitenlandse studenten, vrienden en collega’s hielp met Nederlandse les, telefoontjes en brieven. In de krant las ik (over synchroniciteit gesproken…) over een programma waarin vrouwelijke immigranten gekoppeld worden aan Nederlandse vrouwen om samen Nederlands te oefenen. Sinds februari 2008 oefenen mijn turkse taalmaatje en ik wekelijks haar Nederlands: er is een wereld voor me open gegaan.

En het rare is: m’n nieuwe levensstijl kost me helemaal niet meer tijd. Ik kijk minder tv, dat wel, maar er zullen weinig mensen zijn die beweren dat herhalingen van CSI perse noodzakelijk zijn en ik ga wat vroeger naar bed omdat ik wat vroeger opsta. In ruil daarvoor heb ik meer energie zowel in uithoudingsvermogen als in creativiteit en de added bonus is dat ik ook weer wat beter kan relativeren…

in essentie hetzelfde maar toch anders. Een dag naar de sauna: je bent het nog wel, maar je voelt je totaal anders. Een middag voetballen met je oude voetbalvrienden: jij bent nog steeds jij, en toch voel je je compleet anders. Lekker uit eten, een goed glas wijn en bijpraten met een vriendin die je al maanden niet gesproken had, want: te druk. Er is niets veranderd en toch zie je de wereld de volgende ochtend heel anders: zonniger, positiever, energieker, vrolijker, mooier. Hoe raar en hoe fijn dat je je perspectief compleet kan veranderen met zoiets simpels als samen zijn met iemand of door iets ondernemen wat je zelden doet.

Je bent echt aanwezig. Je hebt uitgekeken naar het moment, en wanneer het gebeurd, dan ben je er echt, 100%, volledig . Je luistert naar je vriendin of je geeft alle energie op het voetbalveld: even zijn stress, afspraken en zorgen verdwenen en ben je alleen nog maar hier, op dit moment. je bent gefocused op je omgeving en op je gezelschap en je waardeert het samen zijn.

Dat is wat ervoor zorgt dat je energie weer gaat stromen: Je stelt je open en je ontvangt nieuwe, positieve energie. Energie is zoals liefde: het is onuitputtelijk, alom aanwezig en het stroomt onstuitbaar waar het kan gaan. Hoe meer obstructies hoe trager ze stroomt (Barefoor doctor, Bevrijding). Zie stress, de zorg om je kinderen of je gezondheid als obstructies om energie te laten stromen en je snapt waarom je je hierdoor futloos en energieloos kan voelen en waarom het (tijdelijk) opheffen van die obstructies zo geweldig goed kan werken. Je krijgt als het ware een golf van positieve energie die je leven een duw(tje) in een nieuwe richting kan geven.

Maar dan moet je wel durven natuurlijk!